CEO Kadokawa "đổ lỗi" các công ty và nhà xuất bản nhỏ là nguyên nhân gián tiếp khiến biên lợi nhuận ngành suy giảm

Vào ngày 29 tháng 5 vừa qua, Giám đốc điều hành (CEO) của tập đoàn KADOKAWA, ông Takeshi Natsuno, trong một buổi phát sóng trực tiếp trên nền tảng Niconico vừa qua đã đưa ra quan điểm cho rằng thị trường hiện nay đang có quá nhiều công ty anime và nhà xuất bản tham gia. Sự xuất hiện liên tục của các tân binh này được vị lãnh đạo nhận định là nguyên nhân gián tiếp khiến biên lợi nhuận của toàn ngành công nghiệp anime bị suy giảm.

Phát biểu của Takeshi Natsuno gây tranh luận mạnh mẽ. Ảnh: Anime Corner.

Trong bài phát biểu của mình, ông Natsuno lập luận rằng nếu chỉ tập trung duy nhất vào vấn đề thù lao của các họa sĩ diễn họa (animator) thì sẽ dẫn đến một góc nhìn ngắn hạn. Thay vào đó, ông chỉ ra một thực trạng đáng ngại là ngành công nghiệp anime đang sở hữu quá nhiều chức danh chủ tịch, giám đốc điều hành và nhân viên bán hàng thuộc các công ty sản xuất quy mô nhỏ, chiếm tỷ lệ áp đảo so với lực lượng nhân sự trực tiếp sáng tạo nghệ thuật.

Vị CEO của KADOKAWA đề xuất giải pháp thành lập thêm các tập đoàn lớn để hấp thụ lượng nhân sự gián tiếp này, giúp đồng bộ hóa bộ phận hậu cần (back office) để các nhà sáng tạo có thể hoàn toàn tập trung vào công việc chuyên môn. Để chứng minh cho tính hiệu quả của xu hướng hợp nhất, ông Natsuno đã dẫn chứng các trường hợp sáp nhập thành công trong ngành công nghiệp trò chơi điện tử như Square Enix, Koei Tecmo hay Sega Sammy, cũng như mô hình vận hành của Electronic Arts tại Mỹ.

Trước đó, Kadokawa đã mua lại studio Chiptune. Ảnh: Kadokawa.

Lập luận trên của CEO, đã ngay lập tức nhận được phản hồi từ Bộ trưởng Kimi Onoda, người phụ trách vấn đề sở hữu trí tuệ và các sáng kiến Cool Japan của Chính phủ Nhật Bản. Bà Onoda cho rằng việc từng làm việc tại một công ty game quy mô cực kỳ nhỏ lại là điều kiện thuận lợi để thế hệ trẻ đưa ra những ý tưởng mang tính thử nghiệm, tiên phong, và sức mạnh cốt lõi của nội dung Nhật Bản vốn nằm ở tính đa dạng.

Quan điểm của ông Natsuno cũng phản ánh một phần thực trạng phân hóa tài chính rõ rệt giữa các ông lớn trong ngành, thay vì một bức tranh suy thoái đồng loạt. Trong khi bản báo cáo tài chính năm 2026 của KADOKAWA thừa nhận mảng anime của tập đoàn đang bị sụt giảm lớn về cả doanh thu lẫn lợi nhuận, thì nhiều doanh nghiệp đồng nghiệp lại ghi nhận mức tăng trưởng rất mạnh mẽ.

Các thương hiệu điển hình gần đây của Kadokawa. Ảnh: Kadokawa.

Ngược lại với KADOKAWA, Toei Animation chứng kiến mức tăng trưởng lợi nhuận ròng liên tục, tăng 25,7% từ năm tài chính 2024 đến 2025 và tiếp tục tăng 6,1% trong năm tài chính 2026. Mảng nội dung nghe nhìn và âm nhạc của Bandai Namco cùng phân khúc kinh doanh hoạt hình của Avex cũng liên tục báo cáo tăng trưởng lợi nhuận trong hai năm qua, bên cạnh xu hướng đi lên ổn định về mặt tài chính của tập đoàn IG Port.

Đối với nội bộ KADOKAWA, áp lực đang ngày một đè nặng lên vai ban điều hành sau khi công ty công bố mức sụt giảm lợi nhuận ròng lên tới 82,7% vào ngày 14 tháng 5. Doanh nghiệp thừa nhận nguyên nhân một phần đến từ việc quá phụ thuộc vào các công thức thành công có sẵn như dòng truyện chuyển sinh (Isekai) và các tác phẩm từ trang web Shōsetsuka ni Narō, dẫn đến việc tăng số lượng đầu sách nhưng lại làm giảm hiệu quả thương mại và thiếu vắng các tác phẩm bom tấn.

Kadokawa thừa nhận một trong số nguyên nhân lợi nhuận sụt giảm là do phụ thuộc vào isekai. Ảnh: Toy People.

Trong bối cảnh công ty này sụt giảm doanh thu lẫn lợi nhuận, Oasis Management Company – cổ đông lớn nhất của KADOKAWA – đã chính thức công khai một tài liệu dài 133 trang nhằm kêu gọi các cổ đông khác không tái bỏ phiếu cho ông Natsuno giữ chức vụ giám đốc điều hành và thành viên hội đồng quản trị tại kỳ Đại hội cổ đông thường niên diễn ra vào tháng 6 năm 2026.

Theo đó, Oasis cáo buộc vị CEO này có nhiều sai lầm trong năng lực lãnh đạo, bao gồm hiệu suất kinh doanh kém, thay đổi dự báo lợi nhuận, áp dụng chiến lược chạy theo số lượng thay vì chất lượng, làm sụt giảm giá trị tài sản của studio con Doga Kobo, để xảy ra các vụ tấn công mạng, và đặc biệt là việc để rò rỉ giá trị thương mại khi giao quyền phát hành quốc tế các tựa game đình đám của FromSoftware như ELDEN RING cho bên thứ ba là Bandai Namco nắm giữ.

Ông Takeshi Natsuno, CEO đương nhiệm của Kadokawa. Ảnh: The Worldfolio.

Trước các đòn tấn công từ phía cổ đông lớn, Hội đồng quản trị của KADOKAWA đã đồng loạt phủ nhận các cáo buộc từ phía Oasis. Các thành viên ban quản trị khẳng định tập đoàn đang tích cực củng cố nền tảng vững chắc cho các kế hoạch phát triển tương lai và sự hiện diện của ông Natsuno là hoàn toàn cần thiết đối với lộ trình của công ty.

Hiện tại, KADOKAWA đã bắt đầu thực hiện các bước cải tổ chiến lược trong Kế hoạch quản lý trung hạn từ năm tài chính 2026 đến 2031, chuyển dịch mô hình phát triển thay vì mục tiêu tăng số lượng tài sản sở hữu trí tuệ (IP) từ 6.000 lên 7,000 như trước. Đồng thời, để nâng cao năng lực cạnh tranh trước các đối thủ đang thu lợi lớn từ việc phân phối phim chiếu rạp, KADOKAWA cũng đã chủ động thiết lập một liên minh chiến lược thông qua việc bắt tay với Aniplex để thành lập liên doanh phân phối và quảng bá mang tên Animec vào tháng 3 năm 2026, nhằm củng cố lại vị thế của mình trên thị trường.