Hiệp hội Tự kỷ Nhật Bản bày tỏ quan ngại đạo đức về anime Mii-chan and Miss Yamada lên sóng 2027 về vấn đề cô gái khuyết tật bị bóc lột ở phố đèn đỏ!

Gần đây nhất, Hiệp hội Tự kỷ Nhật Bản (JAA) chính thức phát hành văn bản nêu ý kiến với tiêu đề "Góc nhìn về tác phẩm manga đã hoàn thành Mii-Chan and Miss Yamada", qua đó bày tỏ những lo ngại sâu sắc về mặt đạo đức khi cho rằng những nỗi đau và vật lộn thực tế của những người mắc khuyết tật học tập đang bị biến thành công cụ kiếm lợi nhuận và thương mại hóa giải trí.

Bài đăng của Hiệp hội Tự kỷ Nhật Bản vào ngày 9 tháng 9 bình luận về tác phẩm. Ảnh chụp màn hình.

Cho người hâm mộ chưa biết, manga do tác giả Azuki Nene sáng tác, lấy bối cảnh tại khu phố đèn đỏ ở Tokyo, theo chân nhân vật Mii-chan – một nhân viên mới tại quán rượu tiếp khách – cùng người đồng nghiệp có kinh nghiệm là Yamada.

Do những khiếm khuyết về nhận thức khiến Mii-chan không thể đọc chữ và thường xuyên hành động lệch khỏi các chuẩn mực xã hội, cô liên tục mắc sai sót và trở thành tâm điểm chế giễu của khách hàng lẫn đồng nghiệp; mối quan hệ bạn bè mang tính phụ thuộc lẫn nhau giữa Yamada và Mii-chan sau đó dần trượt dài vào một cái kết đen tối cùng cực với sự xuất hiện của các yếu tố bạo lực và bóc lột tình dục.

Hình ảnh về chuyển thể anime của dự án. Ảnh: ©亜月ねね・講談社／「みいちゃんと山田さん」製作委員会.

Dù trong nguyên tác manga không nêu đích danh tình trạng bệnh lý của Mii-chan, các chi tiết miêu tả xuyên suốt cùng những phát ngôn công khai từ tác giả Azuki Nene đã gián tiếp khẳng định nhân vật mang khuyết tật phát triển.

Theo đó, JAA đã nhấn mạnh sự cấp thiết phải lên tiếng khi tổ chức này liên tục nhận được báo cáo về việc danh xưng "Mii-chan" ngoài đời thực đã và đang bị giới trẻ biến thành một từ ngữ miệt thị nhằm xúc phạm, lăng mạ những người khuyết tật trí tuệ.

Bên cạnh nội dung tác phẩm, chiến dịch quảng bá từ nhà xuất bản Kodansha cũng hứng chịu làn sóng chỉ trích nặng nề, tiêu biểu là đoạn video trên kênh YouTube chuyên trang đời sống YanMaga từng đăng tải phụ đề trích dẫn phát ngôn của các biên tập viên với nội dung muốn chứng kiến Mii-chan phải chịu đựng số phận tồi tệ và nhìn thấy những góc tối cặn bã của thế giới – video này sau đó đã phải chuyển sang chế độ riêng tư vào ngày 1 tháng 8.

Ngoài ra, việc tung ra các món quà lưu niệm như giá đỡ acrylic "Real Mii-chan" khắc họa hình ảnh nhân vật đang khóc trong tình trạng bán khỏa thân dưới dạng phần thưởng hiếm trong trò bốc thăm may mắn cũng bị JAA lên án gay gắt là hành vi trục lợi trên sự đau khổ của nhân vật, gây tổn thương tâm lý cho các gia đình có người thân khiếm khuyết.

Việc bày bán acrylic Mii-chan trong tình trạng bán khỏa thân đang khóc cũng bị cho là phản cảm. Ảnh: KAI-YOU.

Trước những vấn đề kể trên, Hiệp hội Tự kỷ Nhật Bản nhận định rằng các giải pháp tình thế như gắn nhãn giới hạn độ tuổi hay chiếu anime ngoài các kênh truyền hình đại chúng là hoàn toàn chưa thỏa đáng, đồng thời kêu gọi công chúng thấu hiểu để chấm dứt sự chế giễu đối với người khuyết tật cùng gia đình họ, mong muốn những gian nan trong đời thực không bị lợi dụng để theo đuổi thành công tài chính mà phải hướng xã hội tới việc hỗ trợ đúng đắn.

Ở chiều ngược lại. một số ý kiến trong cộng đồng lại lên tiếng bảo vệ phiên bản chuyển thể anime, cho rằng các yêu cầu hủy bỏ dự án có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến quyền tự do biểu đạt trong nghệ thuật.

Trong khi đó, ban điều hành anime Mii-chan and Miss Yamada hiện vẫn chưa đưa ra phát ngôn mới nào kể từ bài đăng trên trang mạng xã hội X vào ngày 27 tháng 7 – thời điểm ê-kíp phủ nhận mọi ý đồ ác ý và đưa ra lời cam kết sẽ xử lý cẩn trọng các chất liệu từ bộ manga nguyên tác trong quá trình sản xuất.